Inklingo

Hoe zeg je "rechtopstaand" in het Spaans

Het meest gebruikte Spaanse woord voorrechtopstaandis rectogebruik 'recto' om een rechte lijn, pad of richting aan te duiden die geen bochten of krommingen heeft.

Dutch → Spaans

recto

REK-tohˈrek.to

adjetivoA1neutraal
Gebruik 'recto' om een rechte lijn, pad of richting aan te duiden die geen bochten of krommingen heeft.
Een sprookjesachtige illustratie die een perfect recht groen pad toont dat zich uitstrekt over een kleurrijk veld.

Voorbeelden

Para llegar a mi casa, sigue este camino recto.

Om bij mijn huis te komen, volg dit rechte pad.

Tienes que sentarte recto para que no te duela la espalda.

Je moet rechtop zitten zodat je rug geen pijn doet.

La carretera es totalmente recta por muchos kilómetros.

De snelweg is kilometerslang helemaal recht.

Naamvallen (Geslachtsovereenkomst)

Net als de meeste Spaanse bijvoeglijke naamwoorden moet 'recto' van uitgang veranderen om overeen te komen met het zelfstandig naamwoord dat het beschrijft. Als het zelfstandig naamwoord vrouwelijk is (zoals 'línea'), gebruik je 'recta'.

De verkeerde vorm gebruiken voor vrouwelijke zelfstandige naamwoorden

Fout:La línea es recto.

Correctie: La línea es recta. (De lijn is recht.)

derecho

deh-REH-chohdeˈɾe.t͡ʃo

adjetivoA2neutraal
Gebruik 'derecho' wanneer iets een rechte hoek maakt met de grond of een horizontale lijn, dus verticaal of loodrecht.
Een eenvoudige illustratie die een perfect rechte blauwe lijn toont die scherp contrasteert met een golvende, kromme lijn.

Voorbeelden

Traza una línea derecha con la regla.

Teken een rechte lijn met de liniaal.

Siéntate derecho en la silla para no lastimarte la espalda.

Zit rechtop in de stoel, zodat je je rug niet bezeert.

Mi hermano tiene el pelo muy derecho.

Mijn broer heeft heel steil haar.

'Derecho' versus 'Recto'

Fout:Het gebruiken van 'derecho' en 'recto' alsof ze perfect uitwisselbaar zijn.

Correctie: 'Recto' wordt meer gebruikt voor meetkunde en precieze lijnen. 'Derecho' is gebruikelijker voor algemene rechtlijnigheid, zoals haar of houding. Voor richtingen gebruik je bijna altijd 'derecho'.

vertical

ber-tee-KAHLbeɾ.tiˈkal

adjetivoA1neutraal
Gebruik 'vertical' specifiek om een lijn of object aan te duiden dat loodrecht op de horizon staat, dus van boven naar beneden lopend.
Een enkele hoge boom die perfect recht omhoog groeit naar de lucht.

Voorbeelden

Dibuja una línea vertical en el papel.

Teken een verticale lijn op het papier.

El despegue del cohete fue totalmente vertical.

De lancering van de raket was volledig verticaal.

Esta empresa tiene una estructura muy vertical.

Dit bedrijf heeft een zeer hiërarchische (verticale) structuur.

Eén woord voor beide geslachten

In het Spaans veranderen woorden die eindigen op 'l', zoals 'vertical', niet voor mannelijke of vrouwelijke zelfstandige naamwoorden. Je kunt het voor 'el muro' (de muur) of 'la pared' (de muur) op precies dezelfde manier gebruiken.

Meervoud maken

Omdat dit woord eindigt op een medeklinker, voeg je '-es' toe om het meervoud te maken: 'las líneas verticales'.

Voeg geen -o of -a toe

Fout:La línea verticala.

Correctie: La línea vertical. In het Spaans blijft 'vertical' hetzelfde voor zowel mannelijke als vrouwelijke dingen.

levantado

leh-vahn-TAH-dohle.βanˈta.ðo

adjetivoA2neutraal
Gebruik 'levantado' om aan te geven dat iets omhoog is gebracht of opgetrokken, zoals een brug of een gordijn.
Een hoge, rechte vlaggenmast met een felgekleurde rechthoekige vlag volledig uitgestrekt aan de top, wat een hoge positie aangeeft.

Voorbeelden

El puente móvil está levantado para que pasen los barcos.

De ophaalbrug is opgehaald zodat de boten kunnen passeren.

Tiene el cuello levantado por el frío.

Hij heeft zijn kraag omhoog staan vanwege de kou.

Het overeenstemmen van het bijvoeglijk naamwoord

Net als alle Spaanse bijvoeglijke naamwoorden moet 'levantado' overeenkomen met het zelfstandig naamwoord dat het beschrijft in zowel geslacht (mannelijk/vrouwelijk) als getal (enkelvoud/meervoud): 'la mano levantada', 'los brazos levantados'.

Gebruik van 'Ser' vs. 'Estar'

Fout:Het gebruik van 'ser' (El puente es levantado) bij het beschrijven van een tijdelijke toestand.

Correctie: Gebruik altijd 'estar' (El puente está levantado) om de huidige positie of toestand te beschrijven die het resultaat is van een actie. In het Nederlands gebruiken we hier vaak 'zijn' of 'staan/liggen', maar de tijdelijkheid wijst op 'estar'.

pino

pee-noˈpino

adjetivoC1informeel
Gebruik 'pino' alleen in specifieke contexten om een zeer steile helling of een object dat bijna omvalt aan te duiden; het is geen algemene vertaling voor 'rechtopstaand'.
Een zeer scherpe, steile groene heuvel die scherp omhoog rijst naar de hemel.

Voorbeelden

La cuesta era muy pina y nos cansamos pronto.

De helling was erg steil en we werden snel moe.

Subimos por un sendero muy pino.

We gingen een erg steil pad op.

Geslachtsovereenkomst

Als bijvoeglijk naamwoord moet het veranderen naar 'pina' als het zelfstandig naamwoord vrouwelijk is (bijv. 'una calle pina'). Dit is vergelijkbaar met het Nederlands, waar bijvoeglijke naamwoorden zich aanpassen aan het geslacht van het zelfstandig naamwoord (bijv. 'een steile straat').

Verwarring tussen 'recto', 'derecho' en 'vertical'

De meest gemaakte fout is het door elkaar halen van 'recto', 'derecho' en 'vertical'. 'Recto' betekent 'rechtlijnig' of 'rechttoe rechtaan', 'derecho' betekent 'loodrecht' of 'verticaal' ten opzichte van de grond, en 'vertical' benadrukt de lijn van boven naar beneden. Let goed op de specifieke context.

Leer Spaans met Inklingo

Interactieve verhalen, gepersonaliseerd leren en meer.